انتخابات آمریکا؛ فرصت تغییر و اصلاح سیاست‌های غلط آمریکا

۲۱ آبان ۱۳۹۹ | ۱۲:۱۰ کد : ۱۹۲۱ تحلیل راهبردی
تعداد بازدید:۱۴۳
فشار حداکثری که نتیجه‌اش محروم کردن ملت ایران از دسترسی به برخی داروها و نیازهای حیاتی بوده یا ترور فرماندۀ فقید سپاه قدس با نقض آشکار منشور سازمان ملل متحد، گوشه‌ای از جنایت‌هایی است که دونالد ترامپ تروریست در زمانی که ردای ریاست جمهوری ایالات متحده را بر تن کرده بود، علیه ایران مرتکب شده است. با تغییر رئیس‌جمهور این کشور، بهترین فرصت پدید آمده تا این خسارات جبران و سیاست‌های غلط دولت آمریکا اصلاح گردد.
انتخابات آمریکا؛ فرصت تغییر و اصلاح سیاست‌های غلط آمریکا

«اگنس کالمرد»، گزارشگر ویژه سازمان ملل متحد تیر ماه ۱۳۹۹ اذعان کرد که ترور سپهبد قاسم سلیمانی در خاک عراق توسط نیروهای آمریکایی خلاف قوانین بین‌المللی و منشور سازمان ملل متحد بود؛ اما در عمل چه اتفاقی افتاد؟ آیا آمر این ترور یعنی ترامپ تاکنون مواخذه یا محاکمه شده است؟ آیا کنار رفتن او از قدرت، امکان پیگرد حقوقی علیه او را فراهم خواهد آورد؟

پاسخ به دو سؤال نخست، هیچ و منفی است؛ اما برای پرسش سوم می‌توان وضعیت‌های مختلفی را متصور شد. تا اینجا قوه قضائیه گام ابتدایی را درست برداشته و همان‌طور که حدود پنج ماه پیش اعلام شده، ترامپ و بیش از ۳۰ مقام دیگر آمریکایی را به دلیل مباشرت، مبادرت و آمریت در جرم ارتکابی، تحت پیگرد قضایی قرار داده است. به گفتۀ «علی القاصی‌مهر»، دادستان تهران، دستور جلب و اعلام وضعیت قرمز از طریق پلیس بین‌الملل اقدامی است که انجام شده است.

با این حال، به دلیل پیچیدگی‌های نظام حقوقی بین‌المللی که شوربختانه با وجود سپری شدن دهه‌های متمادی از عمر نهادهای نوین آن می‌گذرد همچنان عمدتاً طرفدار زور است تا حق، تاکنون شاهد اقدام اینترپل یا ورود مراجع بین‌المللی همچون شورای امنیت یا مجمع عمومی سازمان ملل متحد به ماجرا، برای احقاق حقوق ایران نبوده‌ایم. موج تعجیل سران کشورها در تبریک به جو بایدن به عنوان شخصی که پیروز انتخابات آمریکا معرفی شده، فرصتی برای ناامن‌سازی سفرهای خارجی ترامپ پس از ترک کاخ سفید محسوب می‌شود؛ چنانچه با پیش‌دستی زود هنگام، دستگاه متولی پیگیری‌های قضایی به همه کشورهایی که احتمال سفر ترامپ به آن‌ها می‌رود، تقاضای استرداد ترامپ را تسلیم کند، از این طریق می‏توان دغدغه‌ای جدی برای هرگونه جا‌به‌جایی و خروج او از خاک آمریکا ایجاد نمود. اضافه می‌نماید که درخواست بازداشت او بر مبنای کیفرخواستی که در آن به ترور متهم شده، کاملاً متفاوت از ماجرای صدور قرار بازداشت عبدالله یرودیا ندمباسی، وزیر خارجه کنگو در دادگاه داخلی بلژیک خواهد بود. در آن قضیه، دیوان بین‌المللی دادگستری به حفظ مصونیت دیپلماتیک اشخاص، حتی پس از اتمام دوران مسئولیت‌شان تأکید، اما اقرار کرده است که برخورداری از مصونیت دیپلماتیک به آن معنا نیست که اقدامات مجرمانه بی‌کیفربماند.

بنا به اعلام دیوان، مصونیت قضایی ممکن است، از تعقیب برای یک دوره زمانی مشخص یا برای جرائم معینی مانع شود؛ اما نمی تواند شخص را به طور کلی از مسئولیت کیفری تبرئه نماید. بر این اساس مصونیت‌های دیپلماتیکی که طبق حقوق بین‌الملل اعطا می‌شود، در اوضاع و احوال خاص مانع از تعقیب نمی‌شوند. از نظر دیوان مصونیت شکلی است، ولی مسئولیت ماهوی است. بدین معنی که مصونیت فقط مانع از پیگیرد قضائی در دوره‌ای معین می‌شود و آن شخص پس از اتمام خدمت در مقام خود دیگر هیچ گونه مصونیتی در مقابل کشورهای دیگر ندارد. بنابراین به چهار شکل امکان پیگرد این اشخاص وجود دارد:

  • تعقیب در کشور فرستنده
  • انصراف از مصونیت
  • تعقیب پس از ترک خدمت، به استثنای اعمال رسمی
  • نزد دادگاه‌های بین‌الملل

بازگشت ناامنی گسترده به منطقه و تلاش تروریستی برای بر هم زدن ثبات و آرامش در ایران، بخشی از آثار ترور سپهبد سلیمانی است که منافع ملی ایران را به خطر انداخته و هزینه‌های سنگینی را بر کشور تحمیل کرده است. آمریکا منافعی را از جمهوری اسلامی ایران سلب کرده و تلاش داشته تا با فشار حداکثری مهلک‌ترین ضربات را به ایران وارد کند؛ اما با تغییر رئیس‌جمهور این کشور، بهترین فرصت پدید آمده تا این خسارت‌ها جبران و سیاست‌های غلط دولت آمریکا اصلاح گردد.

منبع تحلیل: شورای راهبردی روابط خارجی

توضیح: «گزارشات و تحلیل‌های راهبردی ارائه شده از منابع معتبر داخلی و خارجی صرفاً برای آشنایی و تنویر افکار نخبگان و مدیران راهبردی کشور با تحلیل‌های راهبردی روزآمد بوده و لزوماً منطبق با دیدگاه‌ها و نظرات دانشگاه عالی دفاع ملی نمی‌باشد.» ‌‌‌‌‌‌‌

کلید واژه ها: ترامپ آمریکا انتخابات جمهوری اسلامی ایران


نظر شما :